بهای استاندارد

تعیین استاندارد یعنی پاسخ به دو سؤال برای هر عامل تولید: هر واحد چقدر باید مصرف کند (استاندارد مقدار) و هر واحد آن چقدر باید بیارزد (استاندارد نرخ). مثلاً یک صندلی ۴ کیلوگرم چوب به نرخ کیلویی ۵۰۰ هزار ریال و ۱٫۵ ساعت کار به نرخ ساعتی ۸۰۰ هزار ریال نیاز دارد.

انحرافات، اختلاف کل را به علت‌ها تفکیک می‌کنند. انحراف نرخ مواد اثر خرید گران‌تر یا ارزان‌تر از استاندارد است و انحراف مقدار، اثر مصرف بیشتر یا کمتر از مقدار استاندارد برای تولید واقعی. دستمزد و سربار هم انحراف نرخ، کارایی و هزینه دارند. در شرایط تورمی، استانداردها را زودتر به‌روز کنید وگرنه انحراف نرخ همه انحرافات دیگر را پنهان می‌کند.

استاندارد شماره ۸ ایران و IAS 2 بهای استاندارد را به شرطی می‌پذیرند که نتیجه به بهای واقعی نزدیک باشد. در حسابدار من فهرست مواد به بهای استاندارد جمع می‌شود، سفارش تولید با انحرافاتش بسته می‌شود و کارت هزینه سفارش، انحراف مصرف و نرخ مواد، نرخ و کارایی دستمزد و انحرافات سربار را نشان می‌دهد.

استاندارد ۲ کیلوگرم برای هر واحد به نرخ کیلویی ۵۰ هزار ریال است، یعنی ۱۰۰ هزار ریال برای هر واحد. برای ساخت ۱٬۰۰۰ واحد، ۲٬۱۰۰ کیلوگرم به نرخ ۵۲ هزار ریال مصرف شده است.