---
title: "حساب تفصیلی"
description: "حساب تفصیلی چیست، تفصیلی‌های شناور مثل اشخاص، مراکز هزینه و پروژه‌ها چطور مانده یک حساب معین را از چند جهت تحلیل می‌کنند و چرا از معین اضافه بهترند."
canonical: https://hesabdar.my/glossary/detail-account
language: fa
publisher: "حسابدار من"
updated: 2026-11-06
---

# حساب تفصیلی

> حساب تفصیلی چیست، تفصیلی‌های شناور مثل اشخاص، مراکز هزینه و پروژه‌ها چطور مانده یک حساب معین را از چند جهت تحلیل می‌کنند و چرا از معین اضافه بهترند.

حساب تفصیلی مانده یک حساب معین را به تفکیک شخص، پروژه، واحد یا هر موضوع دیگری نشان می‌دهد. به‌جای ساختن معین جدید برای هر مشتری یا پروژه، روی ردیف سند تفصیلی درج می‌شود. در حسابدار من طرف‌حساب، مرکز هزینه و پروژه روی هر ردیف سند این نقش را دارند و یک معین از چند جهت تحلیل می‌شود.

در نرم‌افزارهای حسابداری ایرانی، تفصیلی شناور رایج است: فهرست اشخاص، پروژه‌ها و مراکز هزینه جدا نگه داشته می‌شود و هر کدام می‌تواند زیر معین‌های مختلف بیاید. مثلاً یک شخص هم در معین دریافتنی‌ها و هم در معین پیش‌دریافت‌ها گردش دارد.

این روش کدینگ را کوتاه و پایدار نگه می‌دارد. اضافه شدن مشتری یا پروژه جدید هیچ‌وقت کدینگ را تغییر نمی‌دهد؛ فقط یک تفصیلی تازه اضافه می‌شود. گزارش به تفکیک [طرف‌حساب](https://hesabdar.my/glossary/party)، [مرکز هزینه](https://hesabdar.my/glossary/cost-center) یا [پروژه](https://hesabdar.my/glossary/project-accounting) مستقیم از ردیف‌های سند ساخته می‌شود.

تعیین کنید هر معین به کدام تفصیلی نیاز دارد و هنگام ثبت اجبارش کنید. دریافتنی بدون شخص یا هزینه پروژه بدون پروژه، بعداً قابل تحلیل نیست.

## مثال: یک ردیف هزینه با سه تفصیلی

هزینه سفر ۲۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریالی به معین ۸۱۰۵ هزینه سفر و مأموریت ثبت می‌شود و سه تفصیلی دارد.

| معین | طرف‌حساب | مرکز هزینه | پروژه | بدهکار (ریال) |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ۸۱۰۵ هزینه سفر و مأموریت | هتل شهر | فروش منطقه شمال | استقرار نرم‌افزار مشتری | ۲۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |

### تفصیلی شناور چیست؟

تفصیلی‌ای که به یک معین خاص وابسته نیست و می‌تواند زیر چند معین گردش داشته باشد؛ مثل یک شخص که هم بدهکار تجاری است و هم پیش‌پرداخت به او داده شده.

### تفصیلی دوم و سوم یعنی چه؟

برخی سیستم‌ها چند سطح تفصیلی روی یک ردیف دارند، مثلاً شخص، پروژه و مرکز هزینه. حسابدار من این سه بُعد را روی هر ردیف سند جداگانه نگه می‌دارد.

راهنما: https://hesabdar.my/guides/chart-of-accounts