---
title: "مطالبات سوخت‌شده"
description: "مطالبات سوخت‌شده چیست، ذخیره مطالبات مشکوک‌الوصول چطور محاسبه می‌شود، اسناد ثبت ذخیره و حذف طلب غیرقابل وصول و مثال عددی بر پایه سنی کردن مطالبات."
canonical: https://hesabdar.my/glossary/bad-debt
language: fa
publisher: "حسابدار من"
updated: 2026-11-06
---

# مطالبات سوخت‌شده

> مطالبات سوخت‌شده چیست، ذخیره مطالبات مشکوک‌الوصول چطور محاسبه می‌شود، اسناد ثبت ذخیره و حذف طلب غیرقابل وصول و مثال عددی بر پایه سنی کردن مطالبات.

مطالبات سوخت‌شده طلبی است که به دلیل ناتوانی یا امتناع مشتری وصول نخواهد شد. در روش ذخیره، برآورد زیان مورد انتظار به‌عنوان هزینه مطالبات مشکوک‌الوصول ثبت و به حساب ذخیره بستانکار می‌شود؛ وقتی عدم وصول یک طلب مشخص قطعی شد، مانده آن مشتری از محل همین ذخیره حذف می‌شود.

ذخیره مطالبات مشکوک‌الوصول یک [حساب کاهنده](https://hesabdar.my/glossary/contra-account) است که دریافتنی‌های تجاری را در ترازنامه تا مبلغ قابل وصول کاهش می‌دهد. برآورد معمولاً با سنی کردن مطالبات انجام می‌شود: هرچه طلب قدیمی‌تر، نرخ زیان بیشتر. چک‌های برگشتی وصول‌نشده را جداگانه بررسی کنید.

حذف طلب خودش سود را تغییر نمی‌دهد، چون هزینه هنگام ثبت ذخیره شناسایی شده است. اگر مشتری بعداً پرداخت کند، حذف برگشت می‌خورد و وجه ثبت می‌شود. هر مشتری را به‌عنوان طرف حساب در [حساب‌های دریافتنی](https://hesabdar.my/glossary/accounts-receivable) نگه دارید تا سنی مطالبات و حذف‌ها قابل پیگیری باشد. پذیرش هزینه از نظر مالیاتی شرایط خودش را دارد و باید با مقررات روز کنترل شود.

## مثال: ثبت ذخیره و حذف طلب سوخت‌شده

در پایان سال جمع دریافتنی‌ها ۲۰ میلیارد ریال است و بر اساس سنی کردن، ۶۰۰ میلیون ریال غیرقابل وصول برآورد می‌شود. در خرداد سال بعد مشتری‌ای با ۱۵۰ میلیون ریال بدهی ورشکسته می‌شود و طلب او از محل ذخیره حذف می‌شود.

| سند | حساب | بدهکار (ریال) | بستانکار (ریال) |
| --- | --- | --- | --- |
| ذخیره | هزینه مطالبات مشکوک‌الوصول | ۶۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |  |
| ذخیره | ذخیره مطالبات مشکوک‌الوصول |  | ۶۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
| حذف | ذخیره مطالبات مشکوک‌الوصول | ۱۵۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |  |
| حذف | حساب‌های دریافتنی تجاری |  | ۱۵۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |

### روش حذف مستقیم چیست؟

طلب را فقط هنگام قطعی شدن عدم وصول هزینه می‌کند. ساده است اما هزینه را دیر شناسایی می‌کند و وقتی مبالغ بااهمیت است با استانداردها سازگار نیست.

### فرق مطالبات مشکوک‌الوصول و سوخت‌شده چیست؟

مشکوک‌الوصول یعنی وصولش مورد تردید است و برایش ذخیره گرفته می‌شود؛ سوخت‌شده یعنی عدم وصول قطعی شده و طلب از دفاتر حذف می‌شود.